Σοφία Σακοράφα

ΕΥΡΩΒΟΥΛΕΥΤΗΣ

Ταμείο Παρακαταθηκών & Δανείων

Τρίτη, 7 Δεκεμβρίου 2010

Αθήνα, 7 Δεκεμβρίου 2010

ΕΠΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό : Οικονομικών Κο Γιώργο Παπακωνσταντίνου

Θέμα: “Σε διάλυση οδηγείται το Ταμείο Παρακαταθηκών & Δανείων”

Το 2008, η ανθρωπότητα βίωσε τη μεγαλύτερη χρηματοπιστωτική κρίση από τη δεκαετία του 1930. Κοινή διαπίστωση ήταν ότι η κρίση αυτή δεν έπρεπε να μετεξελιχθεί σε κρίση της πραγματικής οικονομίας και προς την κατεύθυνση αυτή έπρεπε άμεσα να ληφθούν μέτρα για την αποτροπή της. Δυο χρόνια μετά τα αποτελέσματα είναι απογοητευτικά και με τραγικές συνέπειες. Η χρηματοπιστωτική κρίση μετεξελίχθηκε σε συστημική και τελικά σε κρίση της πραγματικής οικονομίας και της κοινωνίας.
Αυτή η εξέλιξη δεν κατέστη εφικτό να αποφευχθεί γιατί ακριβώς δεν επιλέχθηκε ο δρόμος της ρύθμισης του τραπεζικού και του «σκιώδους» τραπεζικού συστήματος, αλλά η άνευ όρων διάσωσή τους. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι προϋπολογισμό πολλών χωρών να καταστούν ελλειμματικοί, φορτώνοντας τεράστια βάρη στους πολίτες, οι οποίοι κλήθηκαν τελικά να πληρώσουν τον αμοραλισμό των τραπεζών. Οι τράπεζες γνωρίζοντας τον θεμελιώδη ρόλο τους στο οικονομικό κύκλωμα και το γεγονός ότι το κράτος λειτουργεί ως δανειστής της τελευταίας προσφυγής (lender of the last resort) ανέλαβαν υπέρμετρους κινδύνους (moral hazard).
Σήμερα, λοιπόν, αντί να επαναπροσδιοριστεί ο ρόλος και η λειτουργία του τραπεζικού συστήματος, θυσιάζεται στο βωμό των επιθυμιών των τραπεζών ένας ακόμη εύρωστος οργανισμός, ως άλλη Ιφιγένεια. Σύμφωνα με τις εξαγγελίες του Υπουργείου Οικονομικών, ο λειτουργικός διαχωρισμός του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων θα συμβάλλει στη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Με άλλα λόγια, το πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο ελληνικός χρηματοπιστωτικός τομέας οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων εκτελεί περιορισμένης έκτασης τραπεζικές εργασίες.
Μέχρι σήμερα, η κυβερνητική βοήθεια προς τα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα, με την τεράστια κερδοφορία όλα τα προηγούμενα έτη, ανέρχεται σε 53 δις ευρώ. Παρόλα αυτά το πρόβλημα φαίνεται ότι εξακολουθεί να υπάρχει, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα την αδυναμία της Αγροτικής Τράπεζας να περάσει τα πρόσφατα stress tests, που αφορούσαν την κεφαλαιακή τους επάρκεια.
Σύμφωνα, με το προωθούμενο από το Υπουργείο Οικονομικών σχέδιο και υπό την «πίεση» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής/ Γενικής Δ/νσης Ανταγωνισμού, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων θα διαχωριστεί σε δύο διαφορετικές οντότητες. Το Τ.Π. & Δανείων θα συνεχίσει να παρέχει τη δημόσια υπηρεσία της παρακαταθήκης, ενώ παράλληλα σχεδιάζεται η δημιουργία θυγατρικoύ πιστωτικού φορέα (ΑΕ), στον οποίο θα ενσωματωθούν οι σημερινές δραστηριότητες που αφορούν τραπεζικές εργασίες.
Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων ιδρύθηκε με τον Ν.1608/1919 και αποτελεί αυτόνομο χρηματοπιστωτικό διαχειριστικό οργανισμό περιφερειακής ανάπτυξης με δική του περιουσία, κίνδυνο και πίστη με σκοπό την εξυπηρέτηση του δημοσίου και κοινωνικού συμφέροντος. Αποτελεί Ν.Π.Δ.Δ. και τελεί υπό την εποπτεία του Υπουργού Οικονομικών και της Τραπέζης της Ελλάδος για δραστηριότητες που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της. Δε συμμετέχει στη διατραπεζική αγορά και τα διαθέσιμα του είναι υποχρεωτικά κατατεθειμένα στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Σκοπός της ίδρυσής του ήταν η αποκλειστική φύλαξη και διαχείριση κάθε είδους παρακαταθήκης. Διαχρονικά και παράλληλα με την εξέλιξη της λειτουργίας του Κράτους και της Εθνικής Οικονομίας, στο Ταμείο Παρακαταθηκών & Δανείων, πέρα από τη διαφύλαξη της Δημόσιας παρακατάθεσης, ανατέθηκε και η διαχείριση κεφαλαίων διαφόρων φορέων του Δημοσίου. Από το σύνολο των δραστηριοτήτων του δημιουργήθηκαν τα περιθώρια διάθεσης κεφαλαίων υπό μορφή δανείων και θεσμοθετήθηκαν οι κατηγορίες δανειζομένων όπως εξελίχθηκαν μέχρι σήμερα για να καλύψουν κοινωνικές ανάγκες που ήταν αναγκαίο και εφικτό.

Οι βασικές λειτουργίες του Οργανισμού είναι:
1.το αποκλειστικό προνόμιο διαχείρισης κάθε είδους παρακαταθήκης.
2.η χορήγηση στεγαστικών δανείων για την απόκτηση ή αποπεράτωση πρώτης κατοικίας σε δημοσίους υπαλλήλους, εν ενεργεία και συνταξιούχους,
3.η ενίσχυση της περιφερειακής ανάπτυξης μέσω της χορήγησης δανείων στους ΟΤΑ, αλλά και της ταμειακής διαχείρισης σε όσους δε διαθέτουν ίδια ταμειακή υπηρεσία.
4.η εκτέλεση μικρής έκτασης τραπεζικών εργασιών
5.με το νόμο 3613/2007 για το ΕΣΠΑ επεκτάθηκαν οι σκοποί του και προστέθηκαν νέες αρμοδιότητες, προκειμένου να αναλάβει τη διαχείριση διακριτών χρηματοδοτικών μονάδων ως ταμείων αστικής ανάπτυξης.
6.Με το Πρόγραμμα Καλλικράτης, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων συμμετέχει στο Πρόγραμμα Εξυγίανσης των Δήμων και των Περιφερειών μέσω της σύστασης ειδικού λογαριασμού για το σκοπό αυτό.
Το ΤΠΔ είναι ένας υγιής δημόσιος φορέας, που πάντοτε υπήρξε κερδοφόρος. Τα θετικά αποτελέσματα του οργανισμού, όπως αυτά αποτυπώνονται στο ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης, συμβάλλουν στην άμβλυνση των δημοσιονομικών προβλημάτων. Την τελευταία μόνο πενταετία (2005-2009), τροφοδότησε το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης με 1,1 δις €. Ωστόσο, αντιμετωπίστηκε πάντα ως μια κότα που γεννούσε χρυσά αυγά, χωρίς σαφή προσανατολισμό και αναπτυξιακό σχεδιασμό. Χαρακτηριστικά αναφέρεται η περίπτωση αύξησης του ποσοστού διάθεσης των κερδών του Ταμείου στο Δημόσιο από 70% σε 100%, η τιτλοποίηση μελλοντικών κερδών και στεγαστικών δανείων.
Με την προωθούμενη αλλαγή, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων καθίσταται ένας οργανισμός που δεν θα είναι σε θέση να εκτελέσει την κοινωνική αποστολή του και το νέο μόρφωμα που θα προκύψει μετά το λειτουργικό διαχωρισμό του θα είναι θνησιγενές Σε καμία περίπτωση δεν θα μπορεί να διαδραματίσει τον κοινωνικό, σταθεροποιητικό και αναπτυξιακό ρόλο, που του έχει ανατεθεί σύμφωνα με τον ιδρυτικό του νόμο.
Ωστόσο, η αποδόμηση του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων και του κοινωνικού ρόλου που αυτό καλείται να διαδραματίσει δεν είναι όψιμο φαινόμενο. Μεθοδεύτηκε με μια σειρά αποφάσεων :
Με το Ν. 3588/2007 (Πτωχευτικός Κώδικας), επεκτάθηκε και στα υπόλοιπα πιστωτικά ιδρύματα το δικαίωμα κατάθεσης στο λογαριασμό του τελούντος σε πτώχευση. Με τον τρόπο αυτό, το Ταμείο απώλεσε σημαντικά κεφάλαια που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει για την άσκηση κοινωνικής και περιφερειακής πολιτικής.
Με τον Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων δόθηκε η δυνατότητα στους Ο.Τ.Α να δανειοδοτούνται και από άλλα Πιστωτικά Ιδρύματα.
Με διαδοχικές Υπουργικές αποφάσεις, από το 2000 και μετά, το ποσοστό διάθεσης των κερδών του Ταμείου στο Δημόσιο αυξήθηκε από 25% σε 100%, ενώ δόθηκε η δυνατότητα πρόσβασης και στα αποθεματικά του, με συνέπεια την ουσιαστική αποδυνάμωση του παρεμβατικού του ρόλου στην κοινωνία και την οικονομία.
Το προωθούμενο σχέδιο εγείρει σωρεία ερωτημάτων.
Επερωτάται ο Κος Υπουργός
1.Ο ελληνικός χρηματοπιστωτικός χώρος χρειάζεται ένα ακόμη μικρού μεγέθους πιστωτικό ίδρυμα; Ειδικότερα όταν οι δημόσιες παραινέσεις του Προέδρου της Κυβέρνησης και του Διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος δείχνουν το δρόμο των συγχωνεύσεων, πως θα μπορέσει να συμβάλει στη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος ένα ακόμη πιστωτικό ίδρυμα του αυτού μεγέθους, που δε διαθέτει δίκτυο καταστημάτων για την ανάπτυξη εμπορικών δραστηριοτήτων ;
2.Αν η κυβέρνηση επιθυμεί τη δημιουργία ενός δημόσιου πυλώνα που θα συνέβαλε στη σταθεροποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος γιατί δεν ενεργοποιεί τη συμμετοχή του Κράτους στα υφιστάμενα πιστωτικά ιδρύματα, που διαθέτουν ικανό δίκτυο καταστημάτων και πρόσβαση στη διατραπεζική αγορά για την άντληση κεφαλαίων ;
3.Με ποιά λογική και από ποιούς επιβεβλημένη σήμερα που η ανάγκη στήριξης των δημοσίων υπαλλήλων είναι περισσότερο επιτακτική από ποτέ, λόγω της σημαντικής περικοπής των αποδοχών των τελευταίων και της συνεχώς αυξανόμενης αβεβαιότητάς τους, διαλύετε το μόνο πιστωτικό ίδρυμα που προσφέρει στεγαστικά δάνεια με σταθερό επιτόκιο για όλη τη διάρκεια αποπληρωμής του δανείου ;
4.Πως λοιπόν, οι νομοθετικές πρωτοβουλίες για επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής των δανείων που έχουν χορηγηθεί από το ΤΠΔ, αλλά και η δυνατότητα μεταφοράς δανείων από τις εμπορικές τράπεζες στο ΤΠΔ. που έδωσαν επιπλέον τη δυνατότητα να ρυθμίζονται ευνοϊκά και οι ληξιπρόθεσμες οφειλές, συνάδουν με το διαμελισμό και τον τεμαχισμό του ΤΠΔ;
5.Με ποιά λογική εν μέσω κρίσης θα δημιουργήσετε ένα ακόμη πιστωτικό ίδρυμα, όταν οι εμπορικές τράπεζες μειώνουν το προσωπικό τους λόγω μείωσης του όγκου των εργασιών τους, όταν εμπορικές τράπεζες υπό κρατικό έλεγχο μειώνουν τον αριθμό των καταστημάτων τους;
6.Με βάση τα παραπάνω είναι πράγματι στις προθέσεις της Κυβέρνησης η δημιουργία ενός νέου τραπεζικού σχήματος ή η δημιουργία ενός ενδιάμεσου οχήματος για τη μεταβίβαση των περιουσιακών στοιχείων (δάνεια) του Ταμείου με τελικό στόχο τη μεταβίβαση τους σε άλλο υφιστάμενο πιστωτικό ίδρυμα;
7.Μήπως πίσω από κυοφορούμενο κυβερνητικό σχέδιο υποκρύπτεται η πρόθεση της Κυβέρνησης να παρέχει στο τραπεζικό σύστημα μια ακόμη πηγή εσόδων, λόγω της εξαιρετικής ποιότητας των δανείων που διαθέτει το Ταμείο;
8.Ο διαμελισμός του Ταμείου εν τέλει θα συμβάλει στην σταθεροποίηση ή στην περαιτέρω απορρύθμιση του χρηματοπιστωτικού συστήματος;

Η επερωτώσα Βουλευτής

______________
Σοφία Σακοράφα

Twitter
Newsletter
Συμπληρώστε το email σας αν επιθυμείτε να λαμβάνετε ενημερωτικά emails
Πρόσφατα Video
Είναι ύβρις να λέτε στον ελληνικό λαό ότι η συνέχιση της πολιτικής που τον έφτασε σε κατάσταση επαιτ
Σημαντικός εταίρος για την εξωτερική πολιτική της ΕΕ η Κούβα.